Yüz Felcinde Mikrocerrahi İşlemleri

Yüz Felcinde Mikrocerrahi Teknikleri İle Onarım ; Yüz felçleri oldukça sık karşılaşılan yüzde hem estetik hemde fonksiyonel olarak sorunlara yol açan yüz sinirinin (Fasial sinir) felci sonucu oluşan deformitelerdir.

Yüz felçleri oldukça sık karşılaşılan yüzde hem estetik hemde fonksiyonel olarak sorunlara yol açan yüz sinirinin (Fasial sinir) felci sonucu oluşan deformitelerdir.

En sık nedeni aniden soğukla karşılaşma veya çoğunlukla nedeni bilinmeyen gelişen ani yüz felçleridir (Bell paralizisi). Bu hastalar uygun ilaç tedavisi ile %80 oranında tamamen iyileşirler. Ancak ilk 3 hafta oldukça kritik süredir. Bu süre doktor kontrolünde geçirilmelidir. Çünkü 3 haftalık süre boyunca iyileşme periyoduna girilmez ve felçli kaslarda herhangi olumlu yönde gelişme olmaz ise acil olarak sinirin yüze girdiği temporal kemik içerisindeki kanalın gevşetilmesi lazımdır. Aksi takdirde kişide kalıcı yüz felci gelişme olasılığı çok yüksektir.

Kronik yüz felçlerinde ise en sık nedenler doğuştan meydana gelen yüz felçleri,köşe tümörleri denen beyincik ile komşu tümörlerin cerrahisi sonrası ve travmadır.

Bu nedenle benim klinik görüşüme göre yüz felçlerini nasıl tedavi edilmesi gerektiği şu şekildedir.

Ani gelişen yüz felcinde;

  • Steroid tedavisi
  • Antiinflamatuar ilaç
  • Sıcak uygulama ve soğuktan koruma

Burada önce de söylediğim gibi kritik süre 3 haftadır. Bu süre zarfında felçte herhangi bir olumlu gelişme yoksa acilen dekompresyon denilen yüz siniririn kemik içerisinde yol aldığı kanal gevşetilmelidir.

Yüz felci doktoru tarafından ilk akut dönemde yakalanamamış ancak 6 aydan daha yeni vakalar.

Her kas eğer yaklaşık olarak 6 ay süre boyunca sinir hasarından dolayı bir kendini uyaran sinir tarafından bir elektriksel uyarı alamazsa bu kasta kalıcı bir hasar oluşur. bu süre sonrasında sinir onarılsa bile bu kasın çalışma şansı yoktur. Bu nedenle ben hastalarıma bu sürede kasları kurtarabilmesi için ingilizcesi babysitter olarak adlandırılan bir teknikle dil sinirini veya boyun kaslarını çalıştıran bir siniri yüz siniri ile dikerek bu kasların kurtarılmasını ve normal şeklinde çalıştırılmasına sağlamaya çalışmaktayım. Bu teknik bana göre o kasları kurtarabilme şansı vermek için en uygun cerrahi prosedürdür.

6 ay-1 yıl üzerindeki geç dönem yüz felçleri;

Burada artık kaslar geri dönüşümsüz olarak hasarlanmıştır. Bu nedenle yüz kaslarının yerine geçecek bir kas nakli lazımdır. Bir çok metot olmasına rağmen ben size kendi seçimi anlatacağım.

Bir çok metot iki aşamalı bir cerrahi gerektirirken benim seçtiğim metot tek aşamalı bir cerrahi posedürdür. Daha önce bende iki aşamalı metot seçmişken artık bu metodların bazı dezavantajlarından dolayı tek aşamalı metodu seçmekteyim. Benim seçtiğim cerrahi prosedürde bacak iç yüzünden alınan kas  (grasillis kası) inceltilerek yüzde dudak ve burun kenarlarına yerleştirilmektedir. Ancak bu işlem öncesi estetik bir sonuç için kası oldukça inceltmekteyim. Takiben kasın sinirini çiğneme kası sinirine dikmekteyim. Son bilimsel yayınlarda da bildirildiği ve benim klinik tecrübelerime göre bu sinir nakil ettiğim kası oldukça güçlü olarak çalıştırmaktadır. Yaklaşık olarak 6-8 ay sonunda başarılı olunduğunda bu nakledilen kas normal gülmeyi, konuşmayı ve sosyal ortamlarda rahatlıkla dikkat çekmeksizin bulunmayı sağlayacak kadar yüze adapte olmaktadır.

 

 

Grasillis Kasının Alınması ve Yüze Taşınması

Başlangıçta çiğneme hareketini düşünerek kişi gülme hareketini yapsa dahi zamanla beyin bu işlemi oldukça iyi öğrenebilmekte ve kişi spontan olarak ilerleyen zaman da gülebilmektedir. Özellikle çocuklarda bu gelişim çok yüksek seviyededir.

Aşağıda bir çocuk hastamın ameliyat öncesi ve sonrası fotoğraf ve videolarını göreceksiniz.

Ayrıca yüz felci geçiren hastalarda gözlerini kapatma sorunları da bulunmaktadır. Onun tedavisinde ise en sık kullandığım iki metod statik diyeceğim üst göz kapağına altın plak yerleştirerek ağırlık elde ederek kapanmasını sağlamak diğeri ise dinamik diyeceğim şakak çiğneme kasının üst ve alt gözkapağına çevirerek istemli alarak gözü açıp kapatma metodudur.

Yazımın başında anlattığım gibi ben geç dönem yüz felci vakalarında hastalarıma ilk seçenek olarak dudak hareketlerini sağlamaya yönelik serbest kas nakillerini önermekteyim. Ancak hastalarım bu metodu istemezlerse bu sefer çiğneme kaslarından biri olan masseter kasını dudak kenarına doğru çevirerek dudak hareketlerini sağlamaya çalışıyorum. Bu teknikte kas aşağıdaki şekilde gözüktüğü gibi çene kemiğine yapıştığı yerden ayrılarak dudak kenarına çevrilmektedir. Hastanın anatomik özelliklerine göre bu kasın tamamı veya bir kısmı dudak kenarına çevrilmektedir. Tamamı çevrilse bile hastanın çiğneme fonksiyonu bozulmamaktadır.

Yüz Felcinde Göz Kapağı Kapatılmasına Yönelik Girişimler

Yüz felcine bağlı göz kapağını kapatamayan hastalarda uyguladığım iki yöntem mevcuttur.

Altın Plak Uygulaması

Yüz felcine bağlı gözünü kapatamayan hastalarda bu fonksiyonu sağlayabilmek için iki yöntem kullanmaktayım. Bunlardan biri üst göz kapağına altın plak yerleştirilmesidir. Uygun ağırlık hesaplandıktan ve hastaya özel altın plak yapıldıktan sonra üst göz kapağına yapılan insizyonla cilt altına bu altın plak yerleştirilir. Böylece hasta özellikle uyurken gözünü rahatlıkla kapatabilmektedir. Gündüz saatlerinde ise gözün açıklığını azaltarak konforlu bir yaşam sağlamasına yardımcı olacaktır.

Temporal veya Masseter Kasın Göz Kapağına Çevrilmesi 

Bu metotta ise çiğneme kaslarından olan bu iki kasın herhangi birini üst ve alt göz kapaklarına doğru çeviriyorum. Böylece kasın kitlesinden dolayı göz kapak açıklığı azalmasının yanında hasta istemli olarak göz kapaklarını da kapatabilmektedir.

Yüz Felci Hastalarımız:

Çocukluk çağında yüz felci reanimasyonu;

Ameliyat öncesi görüntü. Hastanın yüz felçli tarafında sağlam tarafına göre ağız köşesinde çekme hareketi olmamaktadır.

Hastanın bacak iç yüzündeki kasın alındıktan sonraki görünümü. Bu kas şematik resimde görüldüğü gibi yüz felçli olan kısmında ağız köşesi ile şakak kemiği arasına yerleştirilir. Mikrocerrahi ile yüz damarları kasın damarları ile adapte edildi.

Hastanın ameliyat sonrası 1.yıl görüntüsü. Gülmede normal tarafta ağız köşesi ile simetri sağlanmıştır.

Ameliyat sonrası 4. yıl görüntüsü. Hastanın güçlü gülme hareketi sonrasında ağız köşesi sağlam tarafla eşit oranda çekmektedir.

 

Ameliyat sonrası 8.yıl. Hastanın gülme hareketini yapmadığı sırada ağız köşeleri simetrik durmaktadır. Gülme hareketi yaptığında yine sağlam taraf kadar ağız köşesinde yine sağlam tarafta simetrik çekme gözlenmektedir.

Ameliyat sonrası 8.yıl. Hastanın gülme hareketini yapmadığı sırada ağız köşeleri simetrik durmaktadır. Gülme hareketi yaptığında yine sağlam taraf kadar ağız köşesinde yine sağlam tarafta simetrik çekme gözlenmektedir.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Çocuk hastamızın ameliyat sonrası 1.yıl videosu

 

Bir sonraki hastamızın ameliyat sonrası 1.ayı:

Genç yaşta yüz felci reanimasyonu yaptığımız hastamız.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ameliyat sonrası 2.ay:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ameliyat sonrası 8. ay:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ameliyat öncesi görüntü. Hasta gülme sırasında dinlenik halde yüz felçli olan tarafta dudak köşesini çekememektedir.

 

Ameliyat sonra 8.ayı. hastamızın dudak köşesi çekmeye başlamış ancak ödeme bağlı yüzünde şişlik devam etmektedir.

 

Yüz felci hastamızın ameliyat sonrası 1.yılı, diğer tarafta simetrik gülme sağlanmıştır.

 

Ameliyat sonrası 2.yıl. Hastanın (dinlenik) simetrik halde dudak köşelerinde simetri sağlanırken gülme sırasında ağız köşelerinde de simetri sağlanmıştır.

 

Erişkin yaşta yüz felci reanimasyonu yaptığımız hastamızın ameliyat öncesi görüntüsü. Hastanın yüz felçli olan kısmında daha önceki ameliyata bağlı izler mevcuttur. Daha önce yüz felcine yönelik ameliyat olmasına rağmen ağız köşesinde çekme mevcut değildir.

 

Hastamızın ameliyat sonrası 5.ayı. Erişkin bir yaş olmasına rağmen hastanın 5.ayda sağlam taraf ile simetrik gülüşü sağlanmıştır.

 

Hastamızın ameliyat sonrası 9.ayı. Ağız köşesi istenilen miktarda gülme sırasında çekme sağlanmıştır. Hasta bu sonuca çok kısa sürede ulaşmıştır.

 

İşitme sinirlerinde tümör saptanması oldukça sık rastladığımız patolojik bir durumdur. Ameliyat sırasında tümörün oluşmasını takiben tümörlü tarafta yüz siniri hasarlanacağı için yüz felci oldukça sık gözlenen bir komplikasyondur. Ameliyat sırasında tümörün oluşmasını takiben yüz sinirinin dil sinirine adapte edilmesiyle (babysitter prosedürü) yüz felci oluşmadan yüz kaslarının hareketleri sağlanabilir.

Hastadan hastaya sonuç değişmekle beraber böyle bir tedavinin olduğu bu ameliyatı yapan doktorlar tarafından bilinmesi gerekmektedir. Hastamız bu şekilde ameliyat edilmiş ve ameliyat sonrası 1.yılda tam bir yüz felci gelişmeden yüz kaslarının tatmin edici ölçüde hareketi sağlanmıştır.

 

Bir Başka Yüz Felci Hastamızın Ameliyat Sonrası 3. Ayı. Dudak Hareketleri Başlıyor.

 

Yüz Felci Ameliyatı, 1.5 Yıl Sonrası

 

Yüz Felci Nedenleri Nelerdir ?

  • İdiyopatik periferik fasiyal paralizi (Ortada görünür bir neden yokken birden başlayan tek taraflı bir yüzde felç)
  • Başa darbe almak
  • Soğukta veya rüzgarda kalmak
  • Kafatası çatlaması veya buna benzer yüze alınan darbeler
  • Baş veya boyun tümörü
  • Orta kulak enfeksiyonu veya diğer kulak hasarları
  • Lyme hastalığı (Kenelerin insana tutunması sonucu bulaşan Borrelia burgdorferi isimli bakterinin neden olduğu kene hayvanından kaynaklanan bakteriyel bir hastalıktır.)
  • Ramsay-Hunt Sendromu
  • MS hastalığı ve Guillain-Barré sendromu gibi bağışıklık sistemini olumsuz etkileyen hastalıklar

 

Yüz Felci Geçer Mi ?

Kalıcı olmadan erken teşhis ile beraber doğru tedavi yöntemleriyle yüz felci tedavilerini uyguladığınız zaman bu hastalıktan kolaylıkla kurtulabilirsiniz. Buradaki kritik nokta erken teşhis olması önemli bir etken.

 

Yüz Felci Tedavisi Nasıl Olur ?

  • Mikrocerrahi (Ameliyatlı Tedavi)
  • Botoks
  • Fizik Tedavi (Akapunktur)

 

Yüz Felci Nasıl Anlaşılır ?

Yüz felci hastalığının bulguları genellikle net olarak bilinmez. Hastalık boyunda ve ya kulak arkasında ağrı oluşmasıyla da başlayabilir. Kişinin yüzünün bir yanında, yüze ifade veren tüm kaslar güçsüzleşir ya da kaslar tamamen etkisiz bir durum alır yani görevini yapamaz hale gelmesine denir. Hasta yüz mimiklerini kontrol edemez hale gelmeye başlar. Yüz felcinin ilk belirtisi ile hasta göz kapaklarını kapatmakta zorlanmaya başlar, alnını kırıştırmakta çok zorlanır ve de dudak kenarları anormal bir şekilde düşer.

 

Yüz Felcinde İyileşme Belirtileri Nelerdir ?

Doktor tedavileri uygulandıktan sonra zaman geçtikçe testler yapılır, bu testler sonucunda kasların hareket gücü tekrardan kazanılmaya başlanır. Tedavi sonucunda kaslar tekrardan gerilir ve hastanın kendi isteği doğrultusunda hareketi sağlanabilir.

 

Yüz Felci Geçirenler Ne Yapmalıdır ?

Ağızdaki kaslar ve beyin fonksiyonlarını da olumsuz etkileyen yüz felci, birkaç saat veya gün içerisinde maksimum seviyeye ulaşıyor. Yüz felcinin kalıcı olmaması için ilk 24 saatte müdahale edilmesi büyük önem taşıyor.

 

Yüz Felci Tekrarlar Mı ?

3-4 gündür kulak arkamda ağrı vardı. Şimdi boğazım ağrıyor. Dün gece fark ettim ki, ıslık çalamıyorum. Bu hastalığı 5 yıl önce de geçirmiştim 16 yaşında. MR çekildi bugün. Yüz sinirlerinden kaynaklanan yüz felci varmış, bir de beyinle alakalı varmış. Benim gözüm kapanıyor, ama tam kapanmıyor. Gözlerimi yummaya çalışırken, solumu tam yumamıyorum mesela. Ya dişlerimi sıkıp gösterince, dudağımın sol tarafı az hareketli. 5 yıl öncekinde, gözümü hiç kapayamıyordum. Ağzımda yemeği tutamıyordum bile. Ve ağzım gülerken aşırı kayıyordu. Bu sefer eskisi gibi çok belli değil. Bunlar bir hastanın anlattıkları dikkat edilmediği takdirde tekrarlanabilir olduğunu gösteren bir anlatım.

 

Yüz Felci Egzersizleri Nasıl Yapılmalı ?

  • Kaşları aşağı yukarı hareket ettirmek.
  • Sıvı içecekleri pipet yardımı ile içmek.
  • Dudakları büzmek.
  • Islık çalmaya çalışmak.
  • Gözleri kapatıp açmak.
  • Sakız çiğnemek.
  • Yumuşak bir diş fırcası veya yanak fırcası ile çenek,dudak ve yanak kısmında masaj yapmak.
  • İpe geçirilmiş bir düğme dudakların arasına alınıp ipi çekerken düğme dudaklarla tutulmaya çalışılır.
  • İşaret ve başparmakla harekete direnç vererek ağız kenarlarından tutarak büzülmüş ağız gülümseyerek
  • açılmaya çalışılır. (aynı egzersiz gülümseme pozisyonundan ağzın büzüldüğü pozisyona getirilmeye çalışılması ile de yapılır.)
  • İpe geçirilmiş bir düğme dudakların arasına alınıp ipi çekerken düğme dudaklarla tutulmaya çalışılır.
  • Çene ileriye doğru uzatılmaya çalışır.
  • İlk önce dişleri göstermeden gülmek, sonra dişleri göstererek gülmek

 

Yüz Felci Geçiren Hastaların Yorumları

“Benim tümör ameliyatı sonrası olmuştu. O zaman 12 yaşındaydım şimdi 23 yaşındayım. Kalıcı olduğu için maalesef geçmedi, ama merak etmeyin soğuk vurmasına dikkat edin ve acil nöroloğa gözüksün klasik yüz felçleri bir iki ayda geçiyor belki kortizon tedavisi görmesi gerekebilir. Doğru tedavi ile hızlı iyileşirsiniz fazla merak etmeyin.”

Yüz Felci İlaçları Nelerdir ?

Yüz felci tedavisinde kullanılan ilaçlar genel olarak tablet şeklindedir. Bunlar 2-3 hafta süreyle ağızdan kullanılan kortizon ilaçlarıdır. Kortizon içerdiklerinden yüz sinir çevresindeki ödemi azaltarak, yüz sinirinde daha fazla hasar oluşmasına engel olurlar. Çünkü yüz felci hızla ilerleme gösterir. Hastaların % 85 kadarı tedaviyle tam iyileşirken, % 10 kadarında kısmi iyileşme, % 5 kadarında ise iyileşme olmayabilir. İlaç tedavisine yüz felci geliştikten sonra, 24-48 saat arasında başlanmalıdır. Bu şekilde alınan sonuçlar daha başarılı olur.

Yüz Felci Neden Olur ?

Yüz felcinin hastalıklar dışında olma sebebi yüzün soğuğa ve rüzgara karşı maruz kalmasından kaynaklanıyor. Bunların haricinde; uçuk gibi enfeksiyonlar, travmatik nedenler, orta kulak iltihabı, nezle, grip gibi üst dolunum yolu hastalıkları yüz felcinin nedenleri arasındadır.